Pytanie o czas trwania psychoterapii pojawia się często jeszcze przed pierwszym spotkaniem. Nie ma jednak jednej liczby sesji, która byłaby odpowiednia dla każdej osoby i każdego rodzaju trudności. Psychoterapia może trwać kilka tygodni, kilka miesięcy, rok, a w niektórych przypadkach dłużej.
Różnice wynikają między innymi z rodzaju terapii, zakresu podejmowanych tematów, częstotliwości spotkań oraz sposobu pracy przyjętego w danym nurcie. Niektóre formy terapii mają z góry określoną liczbę sesji. Inne pozostają otwarte czasowo, a temat zakończenia pojawia się dopiero w trakcie procesu.
Czym jest psychoterapia krótkoterminowa?
Psychoterapia krótkoterminowa jest ograniczona czasowo. Może obejmować z góry ustaloną liczbę sesji albo określony przedział czasu, na przykład kilka miesięcy.
Zazwyczaj koncentruje się na jednym problemie, aktualnym kryzysie lub wybranym obszarze funkcjonowania. Zakres pracy jest w niej zwykle bardziej precyzyjnie określony niż w terapii długoterminowej.
Określenie „krótkoterminowa” nie oznacza jednak zawsze tej samej liczby spotkań. W zależności od metody może odnosić się zarówno do kilkunastu sesji, jak i do procesu trwającego kilka miesięcy.
Na czym polega psychoterapia długoterminowa?
Psychoterapia długoterminowa trwa zazwyczaj wiele miesięcy, rok lub dłużej. Może dotyczyć szerszego obrazu funkcjonowania psychicznego, a nie wyłącznie jednego aktualnego problemu.
W takim procesie mogą być omawiane powtarzające się trudności w relacjach, sposoby przeżywania emocji, wcześniejsze doświadczenia oraz utrwalone schematy reagowania. W psychoterapii psychodynamicznej znaczenie ma również relacja tworząca się pomiędzy pacjentem a terapeutą.
Terapia długoterminowa często nie ma od początku wyznaczonej dokładnej daty zakończenia. Nie oznacza to jednak braku zasad. Częstotliwość sesji, stały termin spotkań i sposób omawiania końca procesu są częścią ustaleń terapeutycznych.
Terapia krótkoterminowa a długoterminowa
Najważniejsza różnica nie dotyczy wyłącznie liczby sesji. Terapia krótkoterminowa zwykle koncentruje się na węższym obszarze i ma określone ramy czasowe. Terapia długoterminowa może obejmować szersze rozumienie emocji, relacji oraz powtarzających się wzorców funkcjonowania.
Obie formy mają inne założenia. Nie można więc oceniać ich wyłącznie przez pryzmat czasu trwania.
Od czego zależy długość psychoterapii?
Na czas trwania psychoterapii może wpływać wiele elementów:
- rodzaj i zakres zgłaszanych trudności;
- nurt psychoterapeutyczny;
- cele omawiane podczas konsultacji;
- częstotliwość spotkań;
- czas, przez jaki trudności są obecne;
- przebieg procesu i relacji terapeutycznej;
- ustalenia zawarte przed rozpoczęciem regularnych sesji.
Dwie osoby zgłaszające podobny problem mogą potrzebować odmiennego sposobu pracy. Sama nazwa trudności nie pozwala określić dokładnej liczby spotkań.
Inaczej może wyglądać terapia związana z jednym aktualnym kryzysem, a inaczej proces dotyczący wieloletnich trudności emocjonalnych lub relacyjnych. Dlatego czas psychoterapii wynika z szerszego rozumienia sytuacji, a nie z prostego przypisania konkretnego problemu do określonej liczby sesji.
Czy czas terapii można ustalić podczas pierwszego spotkania?
Nie zawsze. Pierwsza konsultacja służy przede wszystkim poznaniu powodów zgłoszenia. Czasem już na tym etapie można omówić wstępne ramy terapii, ale dokładne ustalenia mogą wymagać kilku spotkań konsultacyjnych.
W psychoterapii krótkoterminowej liczba sesji lub termin zakończenia bywają określane na początku. W terapii długoterminowej częściej ustala się ogólne zasady procesu bez wskazywania konkretnej daty końcowej.
Jak długo trwa psychoterapia psychodynamiczna?
Psychoterapia psychodynamiczna może mieć formę krótkoterminową lub długoterminową. Jej czas zależy od przyjętej metody, zakresu pracy oraz ustaleń poczynionych podczas konsultacji.
W długoterminowej psychoterapii psychodynamicznej mogą być omawiane między innymi relacje, konflikty wewnętrzne, powtarzające się schematy i sposoby przeżywania emocji.
Taki proces często nie ma z góry określonej liczby spotkań. Jego ramy pozostają jednak jasno ustalone. Dotyczą częstotliwości sesji, zasad współpracy oraz sposobu omawiania zakończenia.
Czas psychoterapii zależy od jej przebiegu
Nie istnieje jedna odpowiedź na pytanie, jak długo trwa psychoterapia. Niektóre procesy mają określoną liczbę spotkań, a inne pozostają otwarte czasowo.
Na długość terapii wpływają między innymi jej rodzaj, zakres podejmowanych trudności, częstotliwość sesji oraz ustalenia pomiędzy pacjentem a terapeutą. Zakończenie jest natomiast odrębnym etapem procesu, który może być omawiany z wyprzedzeniem.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Czy psychoterapia zawsze trwa kilka lat?
Nie. Może trwać kilka tygodni, kilka miesięcy lub dłużej. Czas zależy od formy terapii i zakresu podejmowanych tematów.
Czy dłuższa terapia jest skuteczniejsza?
Samej długości psychoterapii nie można traktować jako miernika jej jakości ani skuteczności. Poszczególne metody mają odmienne cele i zasady.
Czy zakończenie psychoterapii ustala terapeuta?
Zakończenie jest tematem omawianym wspólnie w ramach relacji terapeutycznej i zgodnie z zasadami przyjętymi na początku procesu.